Ansel VS211 Bedienungsanleitung PDF herunterladen (Seite 109)

108

ònze aandacht zullen trekken. En ten derde gebeurt het, dat historiese personen

de dragers van aan de heldensage ontleende namen zijn of dat plaatsnamen er uit

gevormd zijn; dan leveren dergelike gevallen kostbare bewijzen voor de verspreiding

dier sage. Al zijn dit de drie punten, waartoe ik me in hoofdzaak hier beperk, toch

wil ik op enkele andere terloops de aandacht vestigen. In de eerste plaats op de

spreekwoorden en spreekwijzen, die tussen de teksten verstrooid liggen; vooral

Willelmus Procurator is in dit opzicht belangrijk

. In de twede plaats op de verhalen,

die bij onze romantici, Beets, Van Lennep e.a., ook al bij Bilderdijk en Staring, tot

romancen, legenden, novellen zullen worden; het loont de moeite na te gaan, hoe

een eenvoudig geschiedkundig feit, door een oud kroniekschrijver in sobere

bewoordingen verteld, in de loop der tijden een romanties of wonderbaarlik karakter

krijgt, hoe zich trekje bij trekje voegt, tot ten slotte het verhaal de negentiende-eeuwer

in handen valt en door hem ‘bewerkt’ wordt. Ter illustratie wijs ik op Van Lennep's

novelle ‘

De Friesche bouwmeester

’. In de oude annalen van het kapittel van St.

Marie te Utrecht

vindt men op het jaar 1099: ‘Cůnradus episcopus interfectus est’,

waaraan een gelijktijdige hand toevoegt: ‘a quodam

plebeio

cultello miserabiliter,

eodem momento postquam missam cantaverat et ad domum vix venerat’. In de

Catalogus episcoporum Ultrajectinorum

wordt reeds verteld, dat de moordenaar

een Fries is, die men na het plegen van de misdaad nooit heeft terug-

1) Vgl. de verzameling van Werner, Lateinsche Sprichwörter (Heidelberg 1912), waarop Slijper

in dit tijdschrift (32,261 vlg.) reeds gewezen heeft. Zo is b.v. ‘Dum caput egrotat, turbari

membra necesse est’ (Procurator blz. 12) een variant van ‘Dum caput egrotat, dolor omnia

membra molestat (Werner d 152). In de Narracio de Groninghe (c. 31) vindt men de Latijnse

parallel van ‘De mens wikt, God beschikt’: ‘Quod homo proponit, Deus disponit’.

2) Annales sanctae Mariae, uitgeg. door S. Muller, Bijdragen en Mededeelingen van het Hist.

Gen. XI (1888) blz. 465 vlg.; zie ald. blz. 475.

3) Uitgeg. door S. Muller, Bijdragen en Mededeelingen van het Hist. Gen. XI (1888) blz. 482

vlg.; zie ald. blz. 492. Zo ook Stoke 2, 94-100 (‘ende ontran wech sonder strijt’).

Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde. Jaargang 34

1 2 ... 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 ... 320 321

Keine Kommentare

Ansel VS211 Bedienungsanleitung Seite 109